به شبكه اطلاع‌رساني كارفرمايان ايران خوش آمديد!
ترجمه‌ي ماده 53 از «نظامنامه‌ي انجمن»

نشست‌هاي توده‌اي

23 شهريور 1389
سه شنبه 14 سپتامبر 2010 بوسيله ى ژنرال هنري مارتين رابرت

آنچه كه در ادامه تقديم مي‌شود، ترجمه‌ي ماده‌ي 53 از كتاب «نظام‌نامه‌‌ي انجمن» است كه آن را ژنرال مارتين هنري رابرت در سال 1876 تدوين كرد و ويرايش دهم آن در سال 2000 و در 780 صفحه به زبان انگليسي در ايالات متحده آمريكا منتشر شده است و متن‌ كاغذي ترجمه‌ي كامل فارسي آن نيز به زودي با همكاري كانون عالي انجمن‌هاي صنفي كارفرمايي ايران منتشر خواهد شد.

در اين كتاب قواعد تصميم‌گيري گروهي دموكراتيك، و در واقع نظام‌نامه‌ي هر نوع فعاليت انجمني، توضيح داده‌ شده است و انجمن‌ها اين كتاب را ‌ به عنوان كتاب مرجع پارلماني خود معرفي و تصويب مي‌كنند تا مجامع خود را براساس قواعد آن اداره كنند.

گفتني است آنچه را كه ما به عنوان «اساسنامه» مي‌شناسيم بخش بسيار كوچكي از قواعد عرف پارلماني است كه فقط مشخصات ويژه‌ي يك انجمن، مانند نام انجمن، نشاني انجمن، اركان انجمن و تعداد اعضاء هيأت مديره و اين قبيل امور اختصاصي يك انجمن را تعيين مي‌كند. در حاليكه عرف پارلماني قواعد عام اداره‌ي هر مجمع تصميم‌گيري است كه در حقوق بريتانيا به عنوان «كامون لاو» يا «قانون عام» و به صورت عرف شناخته شده است اما براي ما ناشناخته مانده است.

ماده‌ي 53 اين كتاب كه ترجمه‌ي آن در ادامه تقديم مي‌شود، قواعد ناظر بر نشست‌هاي توده‌اي را توضيح مي‌دهد. ماده‌ 54 اين نظامنامه نيز كه در مقاله‌ي ديگري در همين سايت منتشر خواهد شد، به روش تأسيس انجمن‌هاي دائمي مي‌پردازد كه مورد نياز اعضاء هيأت‌هاي مؤسس انجمن‌هاي در دست تأسيس خواهد بود.

گفني است ترجمه‌ي ساير بخش‌هاي اين كتاب در سايت «مؤسسه اخلاق پزشكي ايراينان»(ماپا) و بخش عرف پارلماني همين شبكه در دسترس است.

بخش هفدهم

نشست‌هاي توده‌اي؛ و سازماندهي به يك انجمن دائمي

§ 53 - نشست‌هاي توده‌اي

ويژگي‌هاي متمايز يك نشست توده‌اي

يك نشست توده‌اي، آنگونه كه در قانون پارلماني درك مي‌شود، نشست يك گروه سازمان نيافته است، كه در اعلاميه‌ي فراخوان آن كه به صورت عمومي يا گزينشي توزيع مي‌كنند، اعلان مي‌شود كه:

● به خاطر اقدام متناسب در مورد يك مشكل خاص يا به خاطر يك هدف خاص كه برگزار كنندگان نشست بيان كرده‌اند فراخوان شده، و

● به روي تمام كساني كه در مشكل يا هدف اعلام شده ذينفع‌ هستند(يا به روي بخش‌هاي خاصي از مردم كه چنين منافعي دارند) باز است.

تا حدي كه بتوان افراد مدعو را به وضوح تعريف كرد- به طور مثال، به عنوان افراد ثبت‌نام كرده براي دادن رأي به يك حزب سياسي، يا ساكنان يك منطقه‌ي خاص، فقط همين افراد حق دارند كه در نشست پيشنهاد بدهند، صحبت كنند، و رأي بدهند، و اگر برگزار كنندگان اينطور خواسته باشند، لازم نيست ديگران پذيرفته شوند. در هر صورت، يك نشست توده‌اي بر اساس اين درك فراخوان مي‌شود- و كساني كه در آن شركت كنند پذيرفته خواهند شد- كه برگزار كنندگان(كساني كه مسؤل سالن هستند و هزينه‌هاي برگزاري نشست را مي‌پردازند) حق دارند برنامه‌ها را به موضوع كلي كه اعلام كرده‌اند محدود كنند؛ اما كل مجمع(كه از افرادي تشكيل شده كه كمك آنان مورد انتظار برگزار كنندگان است) حق دارد كه اقدامي را كه بايد در پي هدف اعلام شده صورت پذيرد، تعيين كنند. با توجه به اين محدوديت حق براي حاضران- يا، دست‌كم، شركت كنندگان- براي افرادي كه به طول كلي طرف‌دار هدف اعلام شده‌ي نشست هستند،‌ يك نشست توده‌ا‌ي با «نشست شهروندان» [1] يك فاروم عمومي [2] ، با «محفل بحث و گفتگو»، و با يا يك نشست استماع علني [3] كه از سوي يك دستگاه حكومتي برگزار مي‌شود، متفاوت است.

سازماندهي يك نشست توده‌اي

فراخوان نشست. اعلاميه‌ي فراخوان نشست توده‌اي بايد تاريخ، ساعت، و مكان نشست، هدف آن، و - اگر عملي باشد- مدعوان را مشخص كند. نيز مي‌تواند برگزاركنندگان را نيز معرفي كند. متناسب با بودجه‌ي در اختيار و افرادي كه در دسترس هستند فراخوان مي‌تواند به جمعيت مورد نظر ارايه شود يا از طريق مؤثرترين وسايل در دسترس- از جمله در روزنامه يا راديو يا تلويزيون، وبگاه، اعلاميه و از اين قبيل انتشار يابد.

تدارك. در حاليكه يك نشست توده‌‌اي بايد به نحوي برگزار شود تا، همانطور كه در بالا توضيح داده شد، به مجمع آن نقش مناسبي در تعيين نتايج نشست بدهد، در همان حال، مقداري برنامه‌ريزي از سوي برگزار كنندگان نشست براي پيش‌گيري از خطر شكست نشست معقول است.

پيش از برگزاري نشست برگزاركنندگان بايد بر سر نكات زير توافق كنند:

- ● چه كسي را براي رياست جلسه مناسب مي‌دانند.
- ● چه كسي بايد رسميت جلسه را اعلام كند و رئيس مورد نظرشان را پيشنهاد دهد.
- ● چه بايد از سوي چه كسي به عنوان نامزد منشي نشست معرفي شود.
- ● چه قواعدي، اگر باشد، براي تصويب پيشنهاد خواهد شد،‌ و
- ● چه كسي سخنان افتتاحيه را براي توضيح هدف نشست ايراد خواهد كرد.

(براي جزئيات بيشتر به ادامه اين نوشته مراجعه كنيد).

فرد انتخاب شده براي رياست جلسه بايد اداره‌ي نشست را بلد باشد و هدف نشست را نيز بشناسد، و اگر شخصاً با حاضران در نشست آشنا باشد يك امتياز محسوب مي‌شود. متناسب با شرايط داشتن يك مجموعه قطعنامه‌ي از پيش آماده شده براي تصويب در نشست خط‌مشي خوبي خواهد بود. براي استفاده از وقت حاضران در نشست اين آمادگي بايد وجود داشته باشد كه اين قطعنامه‌ها به يك كميته ارجاع شوند - يا كميته‌اي براي تهيه‌ي پيش‌نويس آن‌ها سازمان يابد.

«عضويت» در نشست توده‌اي. در يك نشست توده‌‌اي «عضويت» شامل تمام كساني است كه در چارچوب موضوع دعوت حضور مي‌يابند. اگر در فراخوان شاخصي تعيين نشده باشد،‌ هر شركت‌كننده‌اي به عنوان عضو تلقي مي‌شود و حقوقي مشابه اعضاء در ساير مجامع دارد- ارايه‌ي پيشنهاد، صحبت در مذاكرات، و دادن رأي. اگر فراخوان فقط گروه خاصي از فراد را دعوت كرده باشد و هنگام ورود تلاش خاصي براي وارسي شركت‌كنندگان صورت نگيرد، تمام حضار به عنوان افراد واجد صلاحتيت عضويت تلقي مي‌شوند، مگر آنكه هويت خلاف وي شناسايي شود. اگر فقط مدعوان پذيرفته شوند، هر فردي كه قانوناً پذيرفته شد حقوق يك عضو را دارد، و وقتي معلوم شود كه با تقلب وارد شده مي‌توان از وي خواست كه آنجا را ترك كند.

قواعد نشست توده‌اي. نشست‌هاي توده‌اي، بدون تصويب قواعد رسمي، به طور مكرر بر مبناي اين فرض عمل مي‌كنند كه نشت طبق قانون عام پارلماني برگزار مي‌شود - يا اينكه هر اختلاف نظري در مورد مسائل رويه‌اي مي‌تواند با استناد به راهنماي پارلماني معتبر به عنوان مرجع حل شود(بنگريد ص 3، و 16). با اين همه، با توجه به خصوصيت احتمالي مجمع، تصويب يك مرجمع پارلماني استاندارد، كه مي‌تواند با پيشنهاد يك عضو و تصويب اكثريت، بلافاصله پس از انتخاب منشي، تعيين شود، عاقلانه خواهد بود(به ادامه بنگريد). در نشست‌ توده‌اي قواعد يگر به ندرت لازم مي‌شوند مگر آنكه اين تمايل وجود داشته باشد كه قواعد كلي، مانند قواعد مربوط به مدت و تعداد سخنراني‌‌ها، تعديل شوند. اگر چنين تعديلي مطلوب باشد، مجمع مي‌تواند هنگام تعيين مرجمع پارلماني، يا بعداً يك قاعده‌ي اجرايي1 ناظر بر مقررات دلخواه نيز تصويب كند. رأي مورد نياز براي تدوين، يا تعليق قواعد اجرايي نشست توده‌اي(يا يك زنجيره از نشست‌هاي توده‌اي)، مشابه رأي مورد نياز براي كنوانسيون‌هاست كه در صفحه‌‌هاي 600 تا 602 توصيف شده است(منظور متن اصلي به زبان انگليسي است. م).

در هر صورت، بدون تصويب در نشست توده‌اي و صرف‌نظر از اينكه چه قواعدي را نشست ممكن است تصويب كند، شرايط فراخوان، تعيين هدف نشست و مدعوان آن، قدرتي همانند قدرت اساسنامه در انجمن‌هاي سازمان‌يافته دارد، به اين معنا كه اين شرايط موضوع را تعيين مي‌كنند كه در چارچوب آن پيشنهاد طبق نظام‌نامه‌ خواهد بود، و مشخص مي‌سازند كه چه كساني حق دارند به عنوان عضو در نشست شركت كنند(نيز بنگريد ص. 32-531). اين وضعيت، همانطور كه در بند نخست اين بخش گفته شد، ناشي از حقوق برگزاركنندگان نشست است.

هر فردي در يك نشست توده‌اي، پس از دادن تذكر، به صورت آشكار تلاش كند كه نشست را به سوي مقاصدي جداي از آنچه كه در فراخوان بيان شده هدايت كند، يا هر كس به هر نحوي بكوشد در روند كارهاي نشست اختلال ايجاد كند، همانطور كه در 61 توصيف شده تنبيه انتظامي خواهد شد.

افتتاح نشست، انتخاب مسؤلان. به طور كلي يك رئيس و يك منشي تنها مسولاني هستند كه يك نشست توده‌اي به آنان نياز دارد. انتخاب آنان به محض اعلام رسميت نشست صورت مي‌پذيرد، و روش مناسب انتخاب آنان آري‌ يا خير است. همانطور كه در 46 توصيف شد، طبق اين روش نخستين فردي كه نامزد شده اول از همه به رأي گذاشته مي‌شود. به منظور انتخاب افراد با صلاحيت، منطقي است كه نام انتخاب شده از سوي برگزار‌كنندگان براي هر سمت در صدر كانديداها قرار بگيرد. مجمع مي‌تواند نامزدهاي اضافي معرفي كند و هر كس را كه دوست دارد برگزيند، اما به جز در شرايط غيرعادي محتمل است كه مسؤلان پيشنهادي برگزار‌كنندگان نشست رأي بياورند.

هرچند شخصي كه رسميت جلسه را اعلام مي‌كند مي‌تواند معرفي نامزد‌هاي سمت رياست جلسه را نيز درخواست كند، ‌و فرد ديگري مي‌تواند نامزد منتخب برگزاركنندگان نشست را معرفي نمايد، اما مناسب‌ و ساده‌تر است كه يك فرد اين دو كار را انجام دهد(بنگريد به نامزدي رئيس در ص 417). در مورد اخير، در ساعت تعيين شده يا كمي پس از آن، اين فرد جلو مي‌آيد و پس از انتظار ساكت شدن حاضران يا درخواست سكوت آنان،‌ مي‌گويد: «جلسه رسمي اعلام مي‌شود. من آقاي الف را به عنوان رئيس اين نشست نامزد مي‌كنم». پس از نامزد‌هاي معرفي شده‌ي ديگر از سوي مجمع، رئيس در مورد هر يك از نامزدها به ترتيبي كه نامزد شده‌اند،‌ اول براي كسي كه خودش معرفي كرده، همانگونه كه در صفحه‌ي 29-427؛ تحت عنوان انتخاب شفاهي توصيف شده، رأي‌گيري مي‌كند. وقتي رئيس نشست انتخاب شد، در جايگاه خود قرار مي‌گيرد و اگر مايل بود چند كلمه‌اي به عنوان تشكر ايراد مي‌كند و سپس مي‌گويد: «نامزدهاي بعدي مربوط به منشي اين جلسه هستند». فردي برگزاركنندگان نشست توافق كرده‌اند كه نام منشي منتخب برگزار‌كنندگان را اعلام كند، بي‌درنگ بايد نام وي را به عنوان نامزد مطرح سازد؛ اعضاء نيز مي‌توانند نامزد‌هاي اضافي ديگر را اعلام كنند. منشي نيز مانند رئيس جلسه به صورت شفاهي انتخاب مي‌شود. وقتي منشي انتخاب شد،‌ بايد نزديك رئيس بنشيند و گزارش ماوقع را تهيه كند. اگر مسؤلان ديگري لازم بود به همين روش انتخاب مي‌شوند.

انجام امور اعلام شده در فراخوان

توضيح هدف نشست. وقتي انتخاب‌ها تكميل شد، رئيس مي‌گويد: «منشي اكنون فراخوان نشست را قرائت مي‌كند». نام برگزاركنندگان نشست هم بايد قرائت شود. رئيس سپس به فردي كه مي‌خواهد توضيح كامل‌تري در مورد هدف‌هاي نشست بدهد نوبت خواهد داد، يا اگر خودش براي اين كار انتخاب شده باشد، توضيح‌ها را ارايه مي‌دهد.

قطعنامه‌هايي براي تحقق هدف‌. پس از آنكه هدف نشست توضيح داده شد، طبق نظام‌نامه است كه يكي از اعضاء يك يا يك مجموعه قطعنامه براي تحقق اين هدف پيشنهاد كند، يا، اگر با شرايط مناسب باشد، مي‌تواند پيشنهاد تشكيل يك كميته براي تدوين پيش‌نويس چنين‌ قطعنامه‌‌‌(هايي) مطرح شود.

اگر برنامه اين باشد كه قطعنامه‌(ها) بي‌درنگ پس از توضيح اوليه ارايه شوند، آن‌ها بايد از پيش آماده شده باشند- در نسخه‌هايي با خطوط فاصله‌دار براي توضيح بين حاضران- و عضو تعيين شده‌اي كه بتواند پيشنهاد تصويب قطعنامه‌ها را مطرح كند(در تدوين پيش‌نويس قطعنامه‌ها ملاحظه‌هايي بايد مورد توجه قراربگيرد. بنگريد به تدوين پيشنهاد اصلي در صفه‌ي 99 و 106- متن انگليسي كتاب). وقتي عضو ديگر قطعنامه(‌ها) را حمايت كرد، رئيس آن‌ها را قرائت مي‌كند و به رأي مي‌‌گذارد و در معرض مذاكره و اصلاح قرار مي‌دهد، و مجمع، طبق رويه‌اي كه در قسمت 4 و (براي مجموعه‌‌اي از قطعنامه‌ها) در صفحه‌ي 105 تا 106 توصيف شده، بررسي آن‌ها را ادامه مي‌دهد.

هنگام قرائت پيشنهادها رئيس بايد اطمينان حاصل كند كه حاضران با روش‌هايي كه مجمع از طريق آن‌ها مي‌تواند پيشنهادهاي مندرج در قطعنامه‌ها را اصلاح كند آشنا هستند، و توضيح‌هايي را كه ضروري مي‌داند ارايه دهد(بنگريد: ص. 108 تا 111). هنگام استناد به جايگزين‌هاي پيشنهادي يا اصلاحيه‌ها- يا قطعنامه‌هاي جايگزين در صورتي كه قطعنامه‌هاي ارايه شده رد شوند- هر پيشنهادي در چارچوب هدف‌هاي اعلام شده در فراخوان نشست طبق نظام‌نامه است، اما هر پيشنهاد خارج يا مخالف آن چارچوب خارج از نظام‌نامه خواهد بود. به عنوان نمونه، اگر هدف اعلام‌شده‌ي يك نشست توده‌اي مخالفت با ساخت يك فرودگاه پيشنهادي در يك مكان خاص باشد، هر پيشنهادي در جهت پيشگيري از ساخت فرودگاه مي‌تواند در نشست مطرح شود،‌ اما هر پيشنهادي كه تأثيرش تأييد ساخت پروژه فرودگاه باشد،‌ خارج از نظام‌نامه خواهد بود.

قواعد ناظر بر نوبت گرفتن و دادن در مذاكرات، آنگونه كه در قسمت 42 و 43 توضيح داده شد، به طور كلي كاربرد دارند. با اين همه، در يك نشست توده‌اي نسبت به تصميم رئيس براي دادن نوبت، فرجام‌خواهي وجود ندارد. در صورتي كه نشست توده‌اي قاعده‌ي ديگري را تصويب نكرده باشد، قاعده‌‌اي كه بر اساس آن مجمع اجازه‌ي صحبت كردن بيش از ده دقيقه در يك نوبت در مذاكره پيرامون يك مسأله را مي‌دهد، كاربرد خواهد داشت.

قطعنامه‌هايي براي تحقق هدف‌. پس از آنكه هدف نشست توضيح داده شد، طبق نظام‌نامه است كه يكي از اعضاء يك يا يك مجموعه قطعنامه براي تحقق اين هدف پيشنهاد كند، يا، اگر با شرايط مناسب باشد، مي‌تواند پيشنهاد تشكيل يك كميته براي تدوين پيش‌نويس چنين‌ قطعنامه‌‌‌(هايي) مطرح شود. اگر برنامه اين باشد كه قطعنامه‌(ها) بي‌درنگ پس از توضيح اوليه ارايه شوند، آن‌ها بايد از پيش آماده شده باشند- در نسخه‌هايي با خطوط فاصله‌دار براي توضيح بين حاضران- و عضو تعيين شده‌اي كه بتواند پيشنهاد تصويب قطعنامه‌ها را مطرح كند(در تدوين پيش‌نويس قطعنامه‌ها ملاحظه‌هايي بايد مورد توجه قراربگيرد. بنگريد به تدوين پيشنهاد اصلي در صفه‌ي 99 و 106- متن انگليسي كتاب). وقتي عضو ديگر قطعنامه(‌ها) را حمايت كرد، رئيس آن‌ها را قرائت مي‌كند و به رأي مي‌‌گذارد و در معرض مذاكره و اصلاح قرار مي‌دهد، و مجمع، طبق رويه‌اي كه در قسمت 4 و (براي مجموعه‌‌اي از قطعنامه‌ها) در صفحه‌ي 105 تا 106 توصيف شده، بررسي آن‌ها را ادامه مي‌دهد. هنگام قرائت پيشنهادها رئيس بايد اطمينان حاصل كند كه حاضران با روش‌هايي كه مجمع از طريق آن‌ها مي‌تواند پيشنهادهاي مندرج در قطعنامه‌ها را اصلاح كند آشنا هستند، و توضيح‌هايي را كه ضروري مي‌داند ارايه دهد(بنگريد: ص. 108 تا 111). هنگام استناد به جايگزين‌هاي پيشنهادي يا اصلاحيه‌ها- يا قطعنامه‌هاي جايگزين در صورتي كه قطعنامه‌هاي ارايه شده رد شوند- هر پيشنهادي در چارچوب هدف‌هاي اعلام شده در فراخوان نشست طبق نظام‌نامه است، اما هر پيشنهاد خارج يا مخالف آن چارچوب خارج از نظام‌نامه خواهد بود. به عنوان نمونه، اگر هدف اعلام‌شده‌ي يك نشست توده‌اي مخالفت با ساخت يك فرودگاه پيشنهادي در يك مكان خاص باشد، هر پيشنهادي در جهت پيشگيري از ساخت فرودگاه مي‌تواند در نشست مطرح شود،‌ اما هر پيشنهادي كه تأثيرش تأييد ساخت پروژه فرودگاه باشد،‌ خارج از نظام‌نامه خواهد بود. قواعد ناظر بر نوبت گرفتن و دادن در مذاكرات، آنگونه كه در قسمت 42 و 43 توضيح داده شد، به طور كلي كاربرد دارند. با اين همه، در يك نشست توده‌اي نسبت به تصميم رئيس براي دادن نوبت، فرجام‌خواهي وجود ندارد. در صورتي كه نشست توده‌اي قاعده‌ي ديگري را تصويب نكرده باشد، قاعده‌‌اي كه بر اساس آن مجمع اجازه‌ي صحبت كردن بيش از ده دقيقه در يك نوبت در مذاكره پيرامون يك مسأله را مي‌دهد، كاربرد خواهد داشت.

قطعنامه‌هاي پيش‌نويسي از سوي كميته‌ي منصوب نشست. اگر قطعنامه‌ها از پيش تدوين نشده باشند، در جريان نشست يك كميته بايد منصوب شود تا پيش‌نويس آن‌ها را تدوين كنند. وقتي اعتقاد بر اين باشد كه كسب نظرات افراد با تجربه‌اي كه در نشست شركت‌ كرده‌اند معقول است، چنين روشي براي تدوين قطعنامه‌ها مناسب خواهد بود. در نشست‌هاي توده‌اي كوچك، رئيس جلسه به صلاح‌ديد خود، مي‌تواند به افراد حاضر اجازه دهد كه پس از توضيح هدف نشست و پيش از تصويب پيشنهاد تشكيل كميته، در مورد ماهيت نشست به اجمال نكاتي را مطرح كنند. در اين صورت، رئيس بايد زمان مجاز صحبت هر عضو را مشخص كند- كه موضوعي است تحت اختيار رئيس مگر آنكه نشست قاعده‌ي خاصي را به تصويب رسانده باشد، چرا كه اين روش در واقع تسهيل قاعده‌ي كلي پارلماني است كه صحبت كردن در هنگامي كه موضوعي در دست بررسي نيست را ممنوع مي‌كند(بنگريد: ص.32 تا 32). در هر صورت، در مورد پيشنهاد تشكيل كميته نيز مذاكرات مشابهي مي‌تواند انجام شود، چرا كه به دستور ابلاغ شده به كميته مبني بر تدوين پيش‌نويس قطعنامه(ها)يي «براي بيان نظرات نشست» در مورد موضوع خاص، آنگونه كه در ادامه توصيف شده، ارتباط مي‌يابد.

برگزاركنندگان نشست بايد از پيش در مورد شخصي كه قرار است پيشنهاد تشكيل كميته را مطرح كند، و نيز اينكه به مذاكرات پارلماني پيش از طرح اين پيشنهاد اجازه داده شود يا نه، توافق كرده باشند. پيشنهاد تشكيل كميته مي‌تواند به شكل زير مطرح شود:

عضو(كسب نوبت): پيشنهاد مي‌كنم از سوي رئيس جلسه كميته‌اي مركب از پنج نفر براي تدوين پيش‌نويس قطعنامه‌‌ي بيانيه‌ي نظرات جمع در مورد هدف اين نشست مبني بر . . . (بيان هدف از تشكيل نشست) . . منصوب شود(حمايت).

اين يك پيشنهاد اصلي است، چون وقتي هيچ پيشنهادي در دست بررسي نباشد مطرح مي‌شود. اين پيشنهاد قابل‌مذاكره و قابل‌اصلاح است و تمام پيشنهادهاي فرعي در مورد آن كاربرد دارند.

در نشست‌هاي توده‌اي، با اين فرض كه رئيس خوبي انتخاب شده، منطقي است كه رئيس جلسه كميته‌اي را منصوب كند. با اين همه، اگر مجمع روش ديگري را براي انتصاب ترجيح بدهد روش‌هايي كه مي‌توان به كار گرفت در قسمت 50 توصيف شده است. وقتي كميته منصوب شدند، بي‌درنگ بايد براي تهيه‌ي قطعنامه(ها) از نشست كنار بكشند.

هنگام غيبت كميته از سالن، مجمع مي‌تواند به ساير موضوع‌هاي مرتبط با هدف نشست بپردازد، يا از طريق مذاكرات نوع سمينار يا تريبون آزاد وقتش را صرف گوش دادن به گفتگوها كند، يا به تماشاي يك فيلم بنشيند، يا اعلام تنفس كند(20).

اگر مجمع تنفس ندهد و رئيس ببيند كه كميته به اتاق برگشتند، بايد بي‌درنگ (يا به محض ختم يك سخنراني و از اين قبيل) تكليف موضوع در دست بررسي را تعيين كند، «آيا كميته‌اي كه براي تدوين پيش‌نويس قعطنامه‌ها منصوب شدند آماده‌ي ارايه گزارش هسند؟»

وقتي رئيس كميته پاسخ مثبت بدهد، رئيس مي‌گويد، «اگر مخالفتي نيست، نشست گزارش كميته را استماع كند». در صورتي كه مخالفتي نباشد رئيس خاطب به رئيس كميته مي‌گويد شروع كند. اگر كسي مخالف باشد، رئيس استماع گزارش را به رأي مي‌گذارد(بنگريد: ص.96 - 495).

رئيس كميته خطاب به هيأت رئيسه مجمع گزارش خود را به شكل زير عرضه مي‌كند:‌

رئيس كميته: جناب رئيس، كميته‌ي انتصابي براي تدوين پيش‌نويس قطعنامه‌ها توصيه مي‌كند، و من از جانب كميته پيشنهاد مي‌كنم كه قطعنامه‌(ها)يي كه در ادامه تقديم مي‌شود به تصويب برسند. . . (قرائت آن‌ها).

در جريان ارايه‌ي اين گزارش، كميته خود به خود خلع مي‌شود. سپس رئيس قطعنامه‌ها را به رأي مي‌گذارد، و آن‌ها به همان روشي كه پيش‌تر و در مورد قطعنامه‌هايي كه از سوي يكي از اعضاء مجمع ارايه شده باشد، بيان شد، مورد بررسي قرار مي‌گيرند.

ختم جلسه

در نشست توده‌اي، مگر آنكه زمان نشست بعدي از پيش تعيين شده باشد(از طريق پيشنهاد تعويق موقت، 22، يا تصويب قواعد موقت، كه در ادامه توضيح داده شده)پيشنهاد ختم(يا تعويق) جلسه مادام كه كاري در دست بررسي باشد خارج از نظام‌نامه خواهد بود(بنگريد: 27-225).

وقتي كاري كه به خاطر آن نشست توده‌اي فراخوان شده است به صورت روشن تكميل شده باشد و هيچ موضوعي در دست بررسي نباشد، فردي بايد پيشنهاد كند: «ختم جلسه»، يا رئيس مي‌تواند چنين پيشنهادي را مطرح كند. در صورتي كه زماني براي نشست ديگري تعيين نشده باشد، تصويب چنين پيشنهادي مجمع را منحل مي‌كند- زيرا،‌ همانطور كه در 21 توضيح داه شده، اين يك پيشنهاد اصلي است و مانند هر پيشنهاد اصلي ديگري، مي‌تواند مورد مذاكره و اصلاح قرار بگيرد. نمونه‌اي از اصلاحيه‌ي يك پيشنهاد اصلي مبني بر «ختم جلسه» مي‌تواند اين باشد: افزودن كلمات «تا ساعت هشت شب پنج‌شنبه»، كه در آن صورت شرطي در پيشنهاد گنجانده مي‌شود كه به معناي تعيين زماني براي نشست ديگر است. در مواردي كه تمايل به ختم نشست پيش از انجام كار وجود داشه باشد، قواعد زير اعمال مي‌شوند:

الف) اگر زمان نشست ديگر از پيش‌ تعيين شده باشد، پيشنهاد تعويق نشست يك پيشنهاد فوريتي است، درست مانند نشست‌هاي انجمن‌هاي دائمي پايه‌اي، و طبق قواعد در ماده(قسمت) 21.

ب) اگر زماني براي نشست ديگر تعيين نشده باشد و موضوعي در دست بررسي باشد، اول بايد پيشنهاد تعويق موقت(22) مطرح و تصويب شود،‌ سپس طرح پيشنهاد فوريتي تعويق(21) طبق نظام‌نامه است، و روش كار در صفحه‌ي 238، خط 15 تا خط 6 صفحه 239 توضيح داده شده است(متن انگليسي كتاب. م).

پ) اگر زماني براي نشست ديگر تعيين نشده باشد و موضوعي در دست بررسي نباشد، هر عضوي مي‌تواند، به عنوان نمونه پيشنهاد بدهد: «تعويق تا ساعت هشت پنح‌شنبه» كه يك پيشنهاد اصلي است.

وقتي يك پيشنهاد ختم نشس تود‌ه‌اي به تصويب رسيده باشد و هيچ زماني براي نشست ديگر تعيين نشود، رئيس بايد بگويد: «موافقان رأ‌ي آوردند و نشست خاتمه مي‌يابد». اين اعلان در واقع انحلال مجمع را اعلام مي‌كند. اگر زماني براي نشست تعويقي تعيين شده باشد، چه از پيش و چه به صورتي قيدي در پيشنهاد تعويق، رئيس با اعلام نتايج رأي‌گيري مي‌گويد: «موافقان رأي آوردند و اين نشست تا ساعت هشت پنج‌شنبه به تعويق مي‌افتد». پيش از اعلام ختم جلسه، يا حتي گرفتن رأي در مورد ختم جلسه، رئيس بايد مطمئن شود كه تمام نكات ضروري اعلام شده باشد.

مجموعه‌‌اي از نشست‌هاي توده‌اي؛ انجمن موقت

اگر بيش از يك نشست براي رسيد به هدف مشخص لازم باشد، يا اگر گروهي براي سازماندهي به يك انجمن سازمان يافته تلاش مي‌كنند، يك سازمان موقت يك سازمان موقت براي تدوام نشست‌ها ضروري مي‌شود. در اين صورت مسؤلان انتخاب شده در نخستين نشست به عنوان رئيس موقت يا منشي موقت مي‌شوند- هرچند اصطلاح «موقت» در خطاب قرار دادن آنان مورد استفاده قرار نمي‌گيرد. اگر يك انجمن دائمي هدف اصل گروه باشد، مسؤلان موقت تا انتخاب مسؤلان دائم به كار خود ادامه مي‌دهند. اگر قواعد خاصي در نخستين نشس به تصويب نرسيده باشد، يك كميه‌ي قواعد مي‌تواند منصوب شود تا تعدادي قاعده را توصيه كند، و زمان و مكان برگزاري نشست‌ها، تعداد سخنرانان و زمان سخنراني را (در صورتي كه قوانين عام ارايه شده در صفحه 77-375 كافي نباشد)تعيين كند، و روي يك قانون پارلماني كار كند تا به عنوان مرجع پارلماني مورد استفاده قرار بگيرد. اگر چنين قواعدي تاريخ‌هايي را تعيين كنند كه نشست‌ها در آن تاريخ‌ها برگزار شوند، هر نشست يك اجلاس جداگانه(8) در انجمن‌هاي پايه‌ است، اما اگر زمان هر نشستي در نشست قبلي تعيين شود يا «طبق فراخوان رئيس» شكل بگيرد، كل مجموعه‌ي نشست‌ها يك اجلاس واحد را تشكيل مي‌دهند.


ساير قسمت‌هاي ترجمه‌ي شده اين كتاب در بخش «عرف پارلماني»‌ و سايت «مؤسسه اخلاق پزشكي ايرانيان»(ماپا) همين سايت در دسترس علاقمندان است.

[1] town meetig

[2] public forum

[3] open hearing


پذيرش سايت | تماس | نقشه ى سايت | | آمار سايت | بازديد كنندگان : 384 / 403715

 پيگيرى فعاليت سايت fa   پيگيرى فعاليت سايت كارآمدسازي تشكل‌هاي كارفرمايي   پيگيرى فعاليت سايت قانون پارلمان: قواعد بازي دموكراسي   ?    |    سايتهاى پيوندى OPML   ?

سايت با اسپيپ درست شده است 2.1.12 + AHUNTSIC

Creative Commons License